Doktora öğrencimiz Akbar Mohammadi Kahrizeh'in yine üniversitemizde Sosyoloji yüksek lisans tezi olarak hazırladığı “The Politics of Religiosity and Secularism: Narratives from West Azerbaijan, Iran” başlıklı çalışma, IBER Akademi tarafından Haziran 2026’da kitap olarak yayınlandı.
Çağdaş İran'da dindarlık ile sekülerizm arasındaki ilişkiyi ele alan çalışma, tarihsel dini kimliği ile modern sekülerizmin etkileri arasında bir denge arayan bir toplumu inceliyor. Son on yıllarda İran'da yaşanan hızlı toplumsal dönüşüm, sekülerizmi ve buna bağlı olarak dini tartışmaların merkezine taşımıştır. Kitap, bu iki kavrama ilişkin yeni algı biçimlerini anlamaya yönelik güncel bir araştırma ihtiyacından yola çıkarak İran toplumunda dindarlık ve sekülerizmin bugünkü durumuna ışık tutuyor.
Detaylı görüşmeler ve söylem analizine dayanan nitel bir yöntemle yürütülen araştırma, İranlıların din ve sekülerizm kategorilerini nasıl algıladığını ortaya koymayı amaçlıyor. Bulgulara göre bireyler bu kategorilere farklı biçimlerde yaklaşıyor ve davranışları dinden belirli ölçüde bir mesafeyi yansıtıyor. Ancak çalışma, bunun İran toplumunun dinsizleştiği anlamına gelmediğini vurguluyor. Söz konusu eğilim, devletin din yorumunu reddederek yerine yeni bir yorum koyma arayışı olarak değerlendiriliyor.
Çalışmaya göre bu yaklaşımların benimsenmesinde kuşaklar arası ve aile içi ilişkiler, toplumsal yaşamın modern görünümleri ile din önderlerinin ve yöneticilerin söylem ve davranışları arasındaki çelişkiler belirleyici rol oynuyor. Kitap, devletin din yorumu ile “gerçek İslam” arasında yapılan ayrımın İran toplumunda sekülerizm tartışmalarını meşrulaştırdığını gösteriyor. Bunun yanı sıra İran'daki dini yönetimin, iç çelişkileri ve modernizme karşı paradoksal tutumu nedeniyle dine hizmet etmek yerine sekülerleşme sürecini hızlandıran bir etken hâline geldiğini ortaya koyuyor.
Akbar Mohammadi Kahrizeh'i bu önemli çalışmasından dolayı tebrik eder, akademik yolculuğunda başarılarının devamını dileriz.
